کارمزد و تسویه درگاه پرداخت
کارمزد با سقف ریالی، خالص واریزی و سند تسویه — روی درگاه پرداخت بومی اودو
پاسخ کوتاه: کارمزد و تسویه درگاه پرداخت، کارمزد پذیرندگی با سقف ریالی و تأخیر تسویهٔ درگاههای واسط ایرانی را به سازوکار پرداخت بومی اودو اضافه میکند — و سند تسویه را روی حساب دریافتهای معلق همان درگاه میزند.
فروش آنلاین در ایران یک عدد ندارد، سه عدد دارد: مبلغی که مشتری پرداخت میکند، کارمزدی که درگاه برمیدارد، و مبلغی که چند روز بعد واقعاً به حساب شما مینشیند. اگر نرمافزار فقط عدد اول را بشناسد، حاشیهٔ سودتان همیشه از واقعیت بالاتر نشان داده میشود و ماندهٔ بانک هیچوقت با دفتر نمیخواند.
دو چیزی که اودو نمیداند
اودو سازوکار کاملی برای درگاه پرداخت دارد: تراکنش، تطبیق با فاکتور، حساب دریافتهای معلق. اما دو واقعیت بازار ایران در آن جایی ندارد.
۱) کارمزد پذیرندگی با سقف ریالی
درگاههای واسط ایرانی — زرینپال، زیبال، آیدیپی، نکستپی، پیپینگ و مانند آنها — درصدی از هر تراکنش را برمیدارند و تقریباً همه یک سقف ریالی برای آن تعیین کردهاند. یعنی کارمزد یک تراکنش دهمیلیونی با یک تراکنش صدمیلیونی ممکن است دقیقاً یکی باشد.
اودو اصلاً مفهوم «سقف کارمزد» را ندارد، چون در بیشتر کشورها چنین چیزی متعارف نیست. پس اینجا اضافه شده: درصد، مبلغ ثابت هر تراکنش، و سقف — هر سه با هم.
یک تفاوت دیگر هم هست که در ایران رایج است و در قالبهای جهانی نه: بعضی فروشگاهها کارمزد را از سهم خودشان کم میکنند و بعضی آن را روی مبلغ مشتری سوار میکنند. هر دو حالت پشتیبانی میشود و تفاوتشان در سند حسابداری دیده میشود — اگر کارمزد بر عهدهٔ مشتری باشد، اصلاً سطر هزینه ساخته نمیشود.
۲) تسویهٔ تأخیری
وجه کارتخوان و درگاه، همان لحظه به حساب نمینشیند. معمولاً یک روز کاری بعد و بهصورت تجمیعی تسویه میشود. تا آن لحظه، آن پول یک مطالبهٔ در راه است — نه نقد، نه فروش وصولنشده.
روی هر تراکنش، تاریخ تسویهٔ مورد انتظار از روی «روز تا تسویه»ی همان درگاه محاسبه و ذخیره میشود. یعنی در هر لحظه میدانید چقدر در راه دارید و چه روزی مینشیند.
سند تسویه: دقیقاً همانطور که حسابدار مینویسد
ویزارد تسویه، جمع تراکنشها، جمع کارمزد، خالص سررسیدشده و خالص در راه را با جدول تاریخبهتاریخ نشان میدهد. دکمهٔ ثبت، یک سند حسابداری عادی میسازد:
بدهکار بانک تسویه خالص سررسیدشده بدهکار هزینهٔ کارمزد درگاه جمع کارمزد بستانکار دریافتهای معلق درگاه جمع دو سطر بالا
حساب دریافتهای معلق از پیکربندی روش پرداخت بومی همان درگاه خوانده میشود — همان حسابی که خودِ اودو هنگام تأیید تراکنش بستانکار کرده است. به همین دلیل ماندهاش بعد از تسویه صفر میشود و چیزی معلق نمیماند.
چرا خزانهٔ جداگانه نساختیم
وسوسهانگیز است که برای درگاههای ایرانی یک «صندوق درگاه» جدا بسازیم. اما آنوقت دو جا برای یک پول میداشتیم و هر گزارش استانداردی که اودو میسازد — صورت جریان وجوه نقد، مغایرت بانکی، تراز — از آن بیخبر میماند.
پس هیچ خزانه یا تراکنش موازی ساخته نشده. کارمزد، یک سطر هزینه در سند بومی است؛ تسویه، یک انتقال بومی؛ و ردیابی، روی همان payment.transaction اودو. همین باعث میشود صورت مغایرت بانکی رسمی و پیشبینی نقدینگی هم بدون تنظیم اضافه، این پول را ببینند.
اتصال به فروشگاه ووکامرس
اگر کانکتور ووکامرس ابرک را دارید، هر روش پرداخت فروشگاه به یکی از همین درگاهها نگاشت میشود. نتیجه: روی خود سفارش میبینید از کدام درگاه آمده، کارمزدش چقدر بوده و خالص واریزی چه مبلغی است — بدون اینکه لازم باشد کسی دستی حساب کند.
آموزش گامبهگام
- فعالسازی: این افزونه بهمحض نصب حسابداری ایران و اپ پرداخت بومی اودو خودکار فعال میشود.
- تنظیم درگاه: مسیر فروش ← پیکربندی ← درگاههای پرداخت، درگاه خود را باز کنید و به تب «کارمزد و تسویه (ایران)» بروید.
- وارد کردن تعرفه: «درگاه واسط ایرانی» را تیک بزنید و درصد، کارمزد ثابت و سقف را دقیقاً همانطور که در قرارداد پذیرندگی نوشته شده وارد کنید. اگر کارمزد روی مبلغ مشتری اضافه میشود، گزینهٔ «بر عهدهٔ مشتری» را انتخاب کنید.
- تعیین تسویه: «روز تا تسویه» و «حساب بانکی تسویه» را مشخص کنید.
- تسویهٔ روزانه: مسیر حسابداری ← چک و خزانه ← تسویهٔ درگاه پرداخت. درگاه و تاریخ را انتخاب کنید، جدول را ببینید و «ثبت سند تسویه» را بزنید.
- کنترل: پس از ثبت، ماندهٔ حساب دریافتهای معلق آن درگاه باید فقط به اندازهٔ «خالص در راه» باقی بماند.
کارتخوان فیزیکی هم همین منطق را دارد
اگر فروش حضوری دارید، همین سازوکار برای کارتخوان صندوق فروشگاهی هم وجود دارد: روز تسویه و درصد کارمزد روی روش پرداخت، و ویزارد «تسویهٔ کارتخوان» در همان منوی چک و خزانه. آن بخش بهصورت خودکار همراه اپ صندوق فروشگاهی میآید.
شروع کنید
مکمل حسابداری ایران و فروشگاه اینترنتی. برای صورتحساب الکترونیکی فروش آنلاین، سامانه مودیان را هم ببینید. شروع از اینجا یا مرور قیمتها.
پرسشهای پرتکرار دربارهی کارمزد و تسویه درگاه پرداخت
چرا کارمزد درگاه را خودم در فاکتور نزنم؟
چون سه عدد درگیر است نه یکی: مبلغی که مشتری میپردازد، کارمزدی که درگاه برمیدارد، و مبلغی که چند روز بعد واقعاً مینشیند. اگر کارمزد جدا شناسایی نشود، حاشیهٔ سود همیشه از واقعیت بالاتر نشان داده میشود و ماندهٔ بانک با دفتر نمیخواند. اینجا کارمزد روی هر تراکنش خودکار محاسبه و در سند تسویه بهعنوان هزینه ثبت میشود.
سقف کارمزد چیست و چرا مهم است؟
تقریباً همهٔ درگاههای واسط ایرانی علاوه بر درصد، یک سقف ریالی برای کارمزد هر تراکنش دارند؛ یعنی کارمزد یک تراکنش دهمیلیونی و صدمیلیونی ممکن است دقیقاً یکی باشد. اودو اصلاً این مفهوم را ندارد چون در بیشتر کشورها متعارف نیست. اینجا هر سه با هم پشتیبانی میشوند: درصد، مبلغ ثابت هر تراکنش، و سقف.
اگر کارمزد را روی مبلغ مشتری اضافه کنیم چه؟
گزینهٔ «کارمزد بر عهدهٔ مشتری» را انتخاب کنید. در این حالت خالص واریزی برابر مبلغ سفارش است و در سند تسویه اصلاً سطر هزینهٔ کارمزد ساخته نمیشود — چون هزینهای متوجه فروشنده نشده است. هر دو رویه در بازار ایران رایج است و هر دو پشتیبانی میشود.
سند تسویه چه شکلی است؟
بدهکار بانک تسویه به مبلغ خالص سررسیدشده، بدهکار هزینهٔ کارمزد درگاه به جمع کارمزد، و بستانکار حساب دریافتهای معلق همان درگاه به جمع این دو. حساب معلق از پیکربندی روش پرداخت بومی خودِ اودو خوانده میشود — همان حسابی که اودو هنگام تأیید تراکنش بستانکار کرده — پس ماندهاش بعد از تسویه صفر میشود.
«خالص در راه» یعنی چه؟
وجهی که تراکنشش موفق بوده ولی طبق روز تسویهٔ درگاه هنوز به حسابتان ننشسته است. در هر لحظه میدانید چقدر در راه دارید و چه روزی مینشیند. ویزارد تسویه این را جدا از «خالص سررسیدشده» نشان میدهد و جدول تاریخبهتاریخ هم دارد.
چرا برای درگاه یک صندوق جداگانه نساختید؟
چون آنوقت دو جا برای یک پول میداشتیم و هر گزارش استانداردی که اودو میسازد — صورت جریان وجوه نقد، مغایرت بانکی، تراز — از آن بیخبر میماند. کارمزد یک سطر هزینه در سند بومی است، تسویه یک انتقال بومی، و ردیابی روی همان payment.transaction اودو. نتیجه اینکه صورت مغایرت بانکی رسمی و پیشبینی نقدینگی هم بدون تنظیم اضافه این پول را میبینند.
با فروشگاه ووکامرس چطور کار میکند؟
اگر کانکتور ووکامرس ابرک را دارید، هر روش پرداخت فروشگاه به یکی از این درگاهها نگاشت میشود. بعد روی خود سفارش میبینید فروش از کدام درگاه آمده، کارمزدش چقدر بوده و خالص واریزی چه مبلغی است — بدون محاسبهٔ دستی.
کارتخوان فیزیکی هم پوشش دارد؟
بله، با همین منطق. روی روش پرداخت صندوق فروشگاهی، روز تسویه، حساب بانکی تسویه و درصد کارمزد شاپرک را تعیین میکنید و ویزارد «تسویهٔ کارتخوان» در همان منوی چک و خزانه مبلغ در راه، سررسیدشده و کارمزد برآوردی را نشان میدهد. این بخش خودکار همراه اپ صندوق فروشگاهی فعال میشود.
تعرفه را از کجا وارد کنم؟
دقیقاً همان اعدادی که در قرارداد پذیرندگی شما با درگاه نوشته شده: درصد، کارمزد ثابت هر تراکنش و سقف ریالی. این افزونه تعرفهٔ هیچ درگاهی را از پیش فرض نمیگیرد، چون تعرفهها بین درگاهها و حتی بین قراردادهای مختلف یک درگاه فرق میکند.
با این اپ رایگان فعال میشود
اپهای مرتبط
